Joanna Trzos
Sędzia federalna Deborah L. Boardman w Maryland wydała w środę, 2 września decyzję blokującą rozporządzenie wykonawcze prezydenta Trumpa do czasu rozstrzygnięcia pozwu zbiorowego złożonego przez rodziny imigrantów i organizacje działające na ich rzecz.
„Sąd Najwyższy wypowiedział się jasno: dzieci objęte pozwem zbiorowym są obywatelami od chwili urodzenia” – napisała w uzasadnieniu sędzia powołana przez prezydenta Joe Bidena.
Obowiązujące prawo, z nielicznymi wyjątkami, gwarantuje obywatelstwo każdej osobie urodzonej na terytorium Stanów Zjednoczonych. Zasada ta sięga 1868 roku, kiedy po wojnie secesyjnej ratyfikowano 14. Poprawkę do Konstytucji USA.
Prezydent Trump od dawna zabiega o ograniczenie prawa do obywatelstwa z urodzenia (birthright citizenship). Wcześniej wydał rozporządzenie, zgodnie z którym dzieci osób przebywających w USA nielegalnie lub tymczasowo nie miałyby automatycznie otrzymywać amerykańskiego obywatelstwa. Sąd Najwyższy USA zablokował prezydencki dekret w czerwcu.
W sierpniu prezydent wydał kolejne, węższe rozporządzenie. Miało ono ograniczyć automatyczne obywatelstwo dla określonych grup, m.in. dzieci osób powiązanych z zagranicznymi ambasadami lub organizacjami oraz osób uznanych za „wrogich cudzoziemców” Stanów Zjednoczonych.
Rozporządzenie dotyczyło również tzw. turystyki porodowej, czyli przyjazdu do USA na wizie nieimigracyjnej w celu urodzenia dziecka na amerykańskiej ziemi. Już obecnie ubieganie się o wizę specjalnie w celu uzyskania obywatelstwa dla dziecka może być uznane za oszustwo i stanowić podstawę do odmowy wydania wizy.
Nowe przepisy miały odbierać obywatelstwa dzieciom osób, które dokonały „transakcji komercyjnej w celu zakupu lub uzyskania dostępu do obywatelstwa z urodzenia”. Niektóre rodziny obawiały się, że przepis może objąć również osoby, które kupiły bilety lotnicze do USA, a dopiero po przyjeździe zaszły w ciążę.
Rodziny i organizacje, które złożyły pozew, argumentowały również, że administracja zbyt szeroko interpretuje pojęcie „wrogiego cudzoziemca”, czasami opierając się na przypuszczeniach lub błędnych informacjach. Niektórzy rodzice obawiali się, że ich dzieci mogłyby stracić prawo do obywatelstwa z powodu powiązań dalszych członków rodziny z gangami w ich krajach pochodzenia, mimo że sami rodzice do gangów nie należą.
Do pozwu dołączyły organizacje We Are CASA, Asylum Seeker Advocacy Project oraz Institute for Constitutional Advocacy and Protection.
Prawnicy administracji Trumpa argumentowali, że wniosek o zablokowanie rozporządzenia był przedwczesny, a federalne agencje miały stosować odpowiednie środki zgodnie z wytycznymi, które nie zostały jeszcze wydane.
Sędzia odrzuciła ten argument, wskazując, że niezależnie od przyszłych wytycznych rozporządzenie nakazuje federalnym agencjom odmawianie dokumentów potwierdzających obywatelstwo kilku szerokim kategoriom dzieci.
Joanna Trzos
[email protected]
