Andrzej Baraniak
Witając uczestników dorocznego wydarzenia prezes PAHA Karen Majewski wyraziła zadowolenie z faktu, że tegoroczny zjazd odbywa się w kolebce powstania kierowanej przez nią organizacji. Jak podkreśliła, konferencja jest znakomitą okazją do bezpośrednich spotkań i rozmów historyków, badaczy, edukatorów, archiwistów oraz wielu innych osób zainteresowanych dziejami Polaków w USA i relacjami Polonii w amerykańskim społeczeństwie. Wskazała, że udział w zjeździe jest znakomitą okazją do zapoznania się z wieloma pracami na temat historii Polonii. Przypomniała, że Polsko-Amerykańskie Towarzystwo Historyczne zostało założone w trakcie II wojny światowej, a jednym z jego twórców był założyciel Muzeum Polskiego w Ameryce, doskonale znany i popularny w Chicago Mieczysław Haiman.
Inauguracyjny wykład poświęcony był historii powstania i działalności Muzeum Polskiego w Ameryce oraz przedstawił dzień dzisiejszy i perspektywy rozwoju tej największej poza granicami Polski placówki muzealno-wystawienniczej na świecie. Wykład został wygłoszony przez emerytowanego dyrektora MPA Jana Lorysia i obecną dyrektor zarządzającą placówki Małgorzatę Kot. Ich wystąpienie było poprzedzone zwiedzaniem z Danielem Pogorzelskim miejsc historycznie związanych z Polonią, a znajdujących się w rejonie Polonijnego Trójkąta.
– Nasz 82. już zjazd polsko-amerykańskich historyków tradycyjnie rozpoczęliśmy zwiedzaniem miejsc związanych z Polonią w rejonie, gdzie odbywają się obrady, Jesteśmy w głównej mierze historykami, socjologami więc w naturalny sposób jesteśmy zainteresowani lokalnym dziedzictwem historycznym. W hotelu Hilton odbywają się sesje naukowe podzielone na panele tematyczne, a zjazd zamyka uroczysty bankiet w Muzeum Polskim połączony z uroczystością wręczenia dorocznych nagród – powiedziała druga wiceprezes PAHA i współorganizatorka zjazdu Iwona Flis, doktorantka z Uniwersytetu Gdańskiego.
Nagrodą im. Mieczysława Haimana przyznawaną za wybitny wkład w badania nad Polonią amerykańską w roku 2025 została uhonorowana Maria Zakrzewska, bibliotekarka, autorka wielu publikacji, recenzji i książek o tematyce polonijnej i polskiej. Oskar Halecki Prize, nagrodą przyznawaną w uznaniu stworzenia ważnej książki lub monografii poświęconej polskim doświadczeniom w Stanach Zjednoczonych, został uhonorowany w tym roku John Micgiel za redakcję książki „Poles, Polonia and the Quest for Liberty”. Nagrodą Skalny Civic Achievement Award, przyznawaną osobom, które promują badania naukowe i przyczyniają się do pogłębiania świadomości doświadczeń Polonii, uhonorowane zostały cztery osoby: Małgorzata Kot, Łucja Mirowska-Kopeć, Irena Fraczek i David Rydzewski. Beth Holmgrem otrzymała nagrodę Amicus Poloniae za poszerzanie wiedzy o polskim i polsko-amerykańskim dziedzictwie przez osoby spoza społeczności polonijnej. Za szczególne i długotrwałe zasługi dla PAHA nagrodą James Pula Distinguished Service Award wyróżniony został Neal Pease. Nagroda Creative Arts Prize przyznawana za wkład w rozwój sztuk kreatywnych, promujących świadomość polskich doświadczeń w obu Amerykach, trafiła w ręce choreografa i tancerza Stasia Kmiecia.
– W głównej mierze zajmujemy się upublicznianiem informacji i wyników badań oraz wydawaniem publikacji dotyczących Polonii. Organizacja wydaje periodyk Polish American Studies oraz publikuje monografie historyczne i książki poświęcone emigracji z Polski do USA. Wydawnictwa te tematycznie związane są z polsko-amerykańską historią. Gromadzimy środki finansowe i dajemy stypendia – powiedziała prof. Ewa Barczyk z Wisconsin University, członkini zarządu PAHA.
Polsko-Amerykańskie Towarzystwo Historyczne jest integralną częścią American Historical Association. Doroczne zjazdy odbywają się w miejscach, gdzie obraduje amerykańskie towarzystwo. W tym roku było to Chicago.
Tekst i zdjęcia: Andrzej Baraniak/NEWSRP
