Generał Kazimierz Pułaski ma w Chicago kilka miejsc poświęconych pamięci o jego osobie. W sali głównej Muzeum Polskiego w Ameryce znajduje się monumentalny obraz „Pułaski pod Savannah” autorstwa Stanisława Kaczora-Batowskiego. Jedna z ulic w Chicago, biegnąca przez całe miasto z północy na południe, nosi jego imię (a dodatkowo nadano jej nazwę Honorary Casimir Pulaski Way, czyli Honorowa Ulica Kazimierza Pułaskiego – dawniej Crawford Avenue). W West Town na północnym zachodzie Chicago, przy 1419 W. Blackhawk St., znajduje się Pulaski (Casimir) Park. Linie Green (zielona), Pink (różowa), Blue (niebieska) i Orange (pomarańczowa) kolejki CTA mają swoje stacje „Pulaski” przy Pulaski Rd. A w każdy pierwszy poniedziałek marca w Chicago i w stanie Illinois hucznie obchodzi się Dzień Kazimierza Pułaskiego. Teraz do tej listy dołączyła brązowa tablica poświęcona pamięci generała, która zawisła na tęczowym pylonie (25-stopowej konstrukcji z brązu w stylu art deco), który stoi przy Halsted Ave. (blisko skrzyżowania z Cornelia Ave.), w dzielnicy Chicago dziś nazywanej Northalsted, ale ciągle znanej jako Boystown. Skąd pomysł, by w najstarszej oficjalnie uznanej dzielnicy LGBTQ+ w Stanach Zjednoczonych uhonorować pamięć generała Pułaskiego?
– Teraz już wiemy, że generał Pułaski był osobą interpłciową. I chcemy pokazać innym ludziom, którzy urodzili się z tą samą kondycją dzisiaj, że była w przeszłości taka osoba jak oni, znana, która wiele dokonała. I to jest najważniejsze! Nie tylko płeć, ale to, czego generał Pułaski dokonał. Nie ma znaczenia, jak kogoś definiujemy, czy ktoś jest gejem, czy lesbijką. Jesteśmy ludźmi i wszystko jest w naszym życiu możliwe. Chcemy to przekazać młodzieży – mówi David Martin, dyrektor w The Legacy Project.
Interpłciowość to naturalne zjawisko biologiczne, które polega na urodzeniu się z cechami płciowymi, które nie odpowiadają w pełni typowym, binarnym definicjom ciał męskich lub kobiecych.
The Legacy Project jest organizacją kulturalno-edukacyjną typu non-profit, której celem jest badanie i promowanie wkładu osób LGBTQ+ w historię oraz kulturę światową. Inicjatywa ta jest prowadzona przez grupę historyków, biografów, edukatorów, rzeczników młodzieży, działaczy społecznych oraz liderów środowiskowych i biznesowych, których łączy wspólne dążenie do położenia kresu pomijaniu dokonań osób LGBTQ+ w historii ludzkości.
Jednym z projektów, który realizuje ta organizacja, jest „Legacy Walk Chicago”. Od 2012 roku brązowe, tęczowe pylony stojące wzdłuż Halsted Ave. stały się częścią tego projektu. Na konstrukcjach umieszczono 40 pamiątkowych tablic biograficznych z brązu, honorujących postacie historyczne i kulturalne ze społeczności LGBTQ+ z całego świata. W 2018 roku przestrzeń wystawiennicza osiągnęła pełne obłożenie, dlatego nowe tablice są wprowadzane w ramach rotacji każdego roku, w dniu 11 października – podczas National Coming-Out Day (Narodowy Dzień Ujawnienia się). W 2019 roku miejsce to zostało oficjalnie wpisane na listę zabytków miasta Chicago (ang. Chicago Historic Landmark).
W tym roku, w sobotę 10 października, na pylonach zawisły dwie nowe tablice. Jedna poświęcona generałowi Kazimierzowi Pułaskiemu, a druga Lori Cannon – związanej z Chicago aktywistce działającej na rzecz osób chorych na AIDS (nazywanej Chicagowskim Aniołem AIDS – ang. Chicago’s AIDS Angel), która zmarła w 2025 roku. Data uroczystości zbiegła się również z obchodzonym w październiku Miesiącem Dziedzictwa Polskiego w Ameryce.
Okazuje się, że generał nie jest jedynym polskim motywem „Legacy Walk Chicago”.
– Mamy tablicę poświęconą ludziom LGBTQ+, którzy zginęli w obozie w Oświęcimiu. Opisujemy ich historię i pojawia się nazwa Polski jako kraju, gdzie miała miejsce ta smutna historia. I wciąż szukamy Polaków, których możemy tutaj uhonorować. Więc na pewno będzie więcej tablic – dodaje David Martin i mówi to świetną polszczyzną, pomimo że urodził się w Stanach Zjednoczonych!
Sobotniej uroczystości towarzyszyły pokazy dwóch filmów dokumentalnych. Jednym z nich był reportaż telewizji WTTW Kanał 11 w Chicago o Lori Cannon i jej działalności w czasie pandemii COVID w Boystown w Chicago. Drugi to „The General Was Female?” (Generał był kobietą?) wyprodukowany w 2019 roku dla Smithsonian Channel, który pokazuje proces badania szczątków generała Pułaskiego i odkrywanie jego interpłciowości.
Więcej o Legacy Walk Chicago i organizacji The Legacy Project można dowiedzieć się tutaj: https://legacyprojectchicago.org/
Ewa Malcher
[email protected]
Zdjęcia: Peter Serocki
